«محرمانه»؛ هم امنیتی، هم جاسوسی و هم علمی
گروه: تیتر یک , رادیو و تلویزیون | کد خبر: 27844 | ۲۳ آبان ۱۴۰۲ - ۱۰:۴۰
سریال این روزهای شبکه سه سیما صرفاً نیامده روی آنتن خودش را به عنوان سریال امنیتی جا بزند و با چند صحنه اکشن و جاسوسی مخاطب را سرگرم کند. بلکه آمده در عینِ همه این اتفاقات درباره دانشمندان ایرانی صحبت کند.
به گزارش ایران فیلم پرس، شاید همهچیز از خیابانهای محله ازگل شهر تهران آغاز شد که گروه «محرمانه» بخشی از قصهشان را آنجا تصویربرداری کردند و از نزدیک تلاشهایشان را به نظاره نشستم. اما شاید بیش از همه اینها جسارت متولیان امر را بطلبد که آن روزگار مهدی نقویان بر صندلی ریاست مؤسسه شهید آوینی تکیه زده بود که بسیاری از کارهای خوبِ امنیتی و جذاب تلویزیون از آنجا بیرون میآمد.
به غیر از «محرمانه»، «گاندو» یکی دیگر از اتفاقات بزرگ این مؤسسه به شمار میرود. حالا که او به سیمافیلم آمده هم تنوع ژانر و انتخاب و تصویب فیلمنامههای با محتوای جدید گویای همین هوشمندی و تلاشِ نقویان برای بازگرداندن جذابیت به سریالهای تلویزیونی است.
اما اگر به «محرمانه» بپردازیم اگرچه در وهله اول مخاطب با فضایی امنیتی و جاسوسی روبرو میشود اما به بطنِ داستان و اتفاقاتش پی ببرد حتماً به دانشمندان ایرانی میرسد که برای کشف و تولید واکسن کرونا از هیچ تلاشی دریغ ندارند.
یکی از جذابیتهای داستان همین است که فقط مخاطب صرفاً به یک قصه معمایی روبرو نیست که شعار هم بدهد؛ چون برخی از داستانهای امنیتی تلویزیون که پیش از این ساخته میشد بیشتر شعار میدادند تا یک روایتی را با قصهای مستحکم و قدرتمند مطرح کند.
اینجا محمود معظمی نشان میدهد به قلم مهدی حمزه و راهنماییهای نقویان و مؤسسه فرهنگی- هنری اندیشه شهید آوینی خوب استفاده کرده است. چون مرد شماره یک امروزِ سیمافیلم خودش مستندساز و فیلمسازی بوده که مستندهای مهمی درباره فتنه 88 و اتفاقاتی از این دست در کارنامهاش دارد.
یعنی در واقع هم به روایتگری فضای ملتهب و امنیتی اشراف کامل دارد و هم فیلمسازی محتوایی بر مبنای فیلمنامه درست و پژوهشمحور را خوب میشناسد. و محمود معظمی هم کارگردان این سریال نام آشنایی است که سریالهایی نظیر بوی باران، شیوع، فاخته، تکیه بر باد و … را ساخته و این بار محرمانه را با خودش به تلویزیون آورد.
حتماً مخاطبینی که «محرمانه» را از شبکه سه سیما دنبال میکنند با روایتی مواجه شدند از پیشرفتهای علمی دانشمندان کشورمان در حوزه پزشکی و ساخت واکسن کرونا که واکنش مغرضانه دشمن را دربر دارد تا با ایجاد اختلال، مانع دستیابی ایران به موفقیت شوند.
در این سریال دانشمندان نخبه ایرانی را میبینیم که درگیر ساخت واکسنهای مختلف و واکسن کرونا میشوند و این موضوع اتفاقاتی را برایشان ایجاد میکند. میتوان گفت این سریال با عبور از فضای شعاری که برخی آثار امنیتی داشتهاند راوی یک قصه پزشکی است نه قصهای که مختص به کرونا و پشت پردههایی از قاچاق دارو و برخی از این دست موارد که تا به حال دربارهشان کاری ساخته نشده را میبینیم.
نمیتوان از کنارِ بازیگران خوب سریال «محرمانه» گذشت اما فیلمنامه قوی و منسجم کار خودش را کرده است. چرا که بسیاری از کارهای امنیتی این روزگارِ یا کلیشهای شدهاند یا نخنما؛ این نشاندهنده آن است که با انبوه بازیگران حرفهای هم نمیتوان بدون فیلمنامه منسجم و خلق شخصیتهای خلاق و متفاوت تأثیرگذار ظاهر شد.
اما «محرمانه» این مسیر را نرفته و مسیر دیگری را برای رسیدن به جذابیت پیدا کرده است. مسئله کرونا و اتفاقات پیرامون آن و رسیدن به واکسن این بیماری، دارای جذابیت ذاتی دراماتیک است. حضور قهرمان و ضد قهرمان، فراز و نشیب و حفرههایی که سؤال برانگیز است سبب توجه مخاطبان میشود. در این دست آثار که براساس واقعیت زیسته مخاطب ساخته شده است، بیننده به دنبال قهرمان است، کاراکترهایی که در ذهن بمانند و ماندگار شوند.
«محرمانه» روایتی از دانشمندان ایرانی است که برای مطالعه و تحقیق درباره گسترش بیماری ناشناخته به آفریقا سفر میکنند. در اصل داستان به زمان شیوع روزهای اولیه کرونا اشاره دارد که دانشمندان ایرانی برای کشف و ساختن واکسن چه اتفاقاتی را پشت سر گذاشتهاند.
فاطمه گودرزی در نقش مادری دلسوز ظاهر شده که کارگاه خیاطی دارد و زنان زیادی در آنجا کار میکنند. او کاراکتری بخشنده دارد و هر کاری از دست اش بر بیاید برای زنان کارگاه انجام میدهد. فرهاد قائمیان، علیرام نورایی، علیرضا جلالیتبار و حتی آرش آصفی جزو بازیگرانیاند که بیشتر از بقیه بازی در سریالهای امنیتی را تجربه کردهاند اما تفاوتهایی در بازی بازیگران میبینیم که اصلاً ایفای نقشی تکراری را شاهد نیستیم؛ مثلاً بگوییم این نقشِ علیرام نورایی همان نقشی است که در «گاندو» از او دیدهایم.
مخاطب تلویزیون اکنون باهوشتر از سالهای گذشته است و روابط علت و معلولی و منطقی را دنبال میکند. این نکته را سازندگان «محرمانه» دریافتند و مهدی نقویان که امروز رئیس سیمافیلم است در گفتوگوهای اخیر خود به این نکته اشاره کرده که فیلمنامهها را بر اساس این نکته که تکراری نباشند، به سمت کلیشه نروند و خیلی اتفاقات از این دست، خصوصاً برای ساخت آثار امنیتی و پلیسی مورد توجه قرار میدهند.
کاری که خودش در ساخت آثاری مثل «محرمانه» و «گاندو» از طرف مؤسسه شهید آوینی انجام میداد و صیقلخورده و با توجه به حساسیتها و ظرافتها آنها را وارد مرحله تولید میکرد؛ چون اگر در این ژانرها روابط مصنوعی درآیند و یا آن شکل و شمایلِ کارهای امنیتی که باید اتفاق نیفتد نه تنها سازندگان و متولیان به هدفشان برای ساخت یک کار امنیتی که اقتدار و ابهت نیروهای امنیتی ما را نشان دهد نخواهند رسید بلکه بیشتر به مضحکهای درخواهند آمد.
همانطور که در «گاندو» روابط بین شخصیتها با محمد که مسئول کل آنها بود و یا هر کدام از مأموران امنیتی که در حد تیپ باقی نمانده بودند و هرکدام شخصیت و کاراکتر مخصوص خود را داشتند. حال در سریال «محرمانه» علیرام نورایی در نقش مسئول گروه ظاهر میشود و مخاطب فضا و اتمسفر لازم را دریافت میکند.
در نهایت میتوان گفت یکی از ابزارهای مهم برای نمایش تواناییهای داخلی و اعمال قدرت در عرصه فرهنگ و اجتماع ساخت سریالهای جذاب و پر کشش در ژانر امنیتی-پلیسی است که میتوان با نمایش توانمندیهای داخلی واقعیت موجود را اعتبار بخشید و به مخاطبان عرضه کرد.
میتوان امیدوار بود که رفتن به سوی روایتهایی از این دست از سوی هنرمندان و ساخت آثار تصویری با موضوعات امنیتی و روایت توانمندی دانشمندان ایرانی جز انتخابهای تهیه کنندگان شده است و مخاطب نیز مشتاقانه آثار با کیفیت را دنبال میکند.
هیچ دیدگاهی درج نشده - اولین نفر باشید