روایت نفیسه روشن از “نمایش‌خانگی با بلیت اسپانسری”

به گزارش خبرنگار ایران فیلم پرس، ورود پلتفرم‌ها به عرصه تولیدات نمایشی، در ابتدا نوید تنوع، ارتقای کیفیت و شکستن انحصار تلویزیون را می‌داد؛ اما امروز، روایت‌هایی از دل این فضا بیرون آمده که حکایت از شکل‌گیری انحصار تازه‌ای دارد. نفیسه روشن، یکی از چهره‌های شناخته‌شده و باسابقه‌ی تلویزیون، در گفت‌وگویی بی‌پرده، از واقعیتی سخن می‌گوید که پیش از این کمتر کسی جرأت به زبان آوردنش را داشت: در پلتفرم‌ها، اگر اسپانسر یا رابطه‌ نداشته باشی، حتی اگر ۲۲ سال سابقه داشته باشی، جایی نداری.

او به صراحت از قراردادهای نانوشته، حلقه‌های بسته، و روابط غیرشفافی می‌گوید که بازیگران خارج از این مدار را عملاً به حاشیه رانده‌اند. تجربه‌های او نشان می‌دهد که بازیگرانی با سابقه و توانمندی، به دلیل وابسته نبودن به شبکه‌های خاص، نادیده گرفته می‌شوند، در حالی که چهره‌هایی بدون سابقه‌ حرفه‌ای اما با پشتوانه مالی یا روابط خاص، به سرعت به رأس جدول بازیگران پلتفرمی راه می‌یابند.

وقتی پیشنهاد بازی، گروگان اسپانسر می‌شود

روشن در روایتش از نمونه‌ای عجیب پرده برمی‌دارد؛ پیشنهادی از سوی کارگردانی سرشناس که گفته بود: «اگر ۲۳ میلیارد بیاوری، می‌برمت جشنواره کن!» رقمی که او آن را در تضاد کامل با واقعیت معیشتی‌اش می‌داند. چنین عددهایی، نه‌تنها برای بازیگران مستقل، بلکه برای کل بدنه هنری، یک زنگ خطر است: هنرمند بدون پشتوانه اقتصادی یا ارتباطی، دیگر نه فقط در اولویت نیست، بلکه اساساً دیده نمی‌شود.

پلتفرم یا باشگاه خصوصی؟

یکی از مهم‌ترین نکاتی که روشن بر آن تأکید دارد، تکرار چهره‌ها در تمام پروژه‌های پلتفرمی است؛ از سریال‌ها تا رئالیتی‌شوها. به باور او، حلقه‌ای بسته از بازیگران در تمام پروژه‌ها تکرار می‌شوند و ورود بازیگر تازه، فقط زمانی ممکن است که رابطه‌ای پشت‌پرده یا حمایت مالی سنگینی وجود داشته باشد.

این مشاهدات، بی‌ارتباط با گلایه‌های مشابه دیگر بازیگران تلویزیونی نیست. فضای نمایش‌خانگی، به‌رغم شعارهای آزادی و تنوع، در عمل به سمت «تجاری‌سازی چهره» رفته است؛ به‌گونه‌ای که هنر، فیلمنامه، و بازی خوب در اولویت دوم و سوم قرار می‌گیرند.

اخلاق؛ کالایی کم‌ارزش در بازار گرم پلتفرم‌ها؟

روشن به صراحت از برخی پیشنهادهای غیراخلاقی و روابط مشکوکی صحبت می‌کند که در قالب «دعوت به مهمانی» یا «واسطه‌گری برای نقش» ظاهر می‌شوند. به گفته‌ی او، بازیگرانی هستند که هیچ پیشینه‌ای در بازیگری ندارند، اما ناگهان با دستمزدهای نجومی وارد صحنه می‌شوند.

این اظهارات، زنگ خطر مهمی برای آینده نمایش‌خانگی است؛ اگر این فضا بر مدار شفافیت، عدالت و استعداد نچرخد، نه‌تنها اعتبار خود را از دست می‌دهد، بلکه به بستری برای بازتولید تبعیض‌های پنهان تبدیل خواهد شد.

تلویزیون، همچنان خانه اول

با وجود تمام این ناملایمات، روشن تلویزیون را «خانه‌ی خود» می‌داند. همان تلویزیونی که به گفته‌ی او، زمانی رؤیای بسیاری از بازیگران امروز پلتفرم‌ها بود. او تأکید می‌کند که همچنان اگر از تلویزیون پیشنهادی دریافت کند، با افتخار خواهد پذیرفت. این وفاداری، در روزگاری که بسیاری در پی مهاجرت یا تغییر مسیرند، تصویری متفاوت از یک هنرمند متعهد را ترسیم می‌کند.

بازیگری برای وطن؛ روایتی که باید شنیده شود

نفیسه روشن در کنار گلایه‌های صنفی‌اش، از عشق به ایران، تعهد به ماندن و مقاومت در برابر مهاجرت هم می‌گوید. جمله‌ی پایانی او: «من یک بازیگرم، اما پیش از هر چیز، یک ایرانی‌ام»، پیام روشنی دارد؛ اینکه هنوز می‌توان در میان همه زرق و برق‌ها، بازیگرانی را یافت که بازی را تنها به نیت دیده‌شدن آغاز نکرده‌اند، بلکه به نیت تاثیر گذاشتن، فرهنگ‌سازی و روایتِ زیبایی‌های سرزمینشان.

گفت‌وگوی نفیسه روشن را نمی‌توان تنها یک گله‌ی شخصی یا عقده‌گشایی دانست؛ بلکه صدای جمعی از هنرمندان است که در فضای پلتفرمی به حاشیه رانده شده‌اند. زمانی که هنر قربانی مناسبات مالی و روابط محفلی شود، نه تنها بازیگران واقعی، که مخاطب نیز زیان می‌بیند.

حالا که نمایش‌خانگی به جریان اصلی تولیدات تصویری بدل شده، شاید وقت آن رسیده باشد که درباره شفافیت، عدالت و کیفیت در این حوزه بازنگری جدی صورت گیرد. چرا که اگر درِ «خانه‌ی جدید تصویر» به‌روی استعدادهای واقعی بسته بماند، شاید مخاطب نیز، دیر یا زود، قهر خود را آغاز کند.